Prostat
Nedir ve Nerelerde Yer Alır?
Prostat
kestane boyut ve şekillerinde bir salgı bezidir. Mesanenin altında, rektumun
(makat) önünde yer alır. Prostatın tam merkezinden üretra denilen mesaneden
idrarı boşaltmaya yarayan kanal yer alır. Ejekülasyon (cinsel boşalma)
sırasında prostatı çevreleyen kaslar seminal sıvıyı üretraya doldurur.
Seminal sıvı üretra boyunca penis ucuna kadar gelerek buradan dışarıya
akar.
Prostat
büyürse içinden geçen üretrayı sıkıştırarak idrar akışını zorlaştırabilir
hatta tamamen durdurabilir. Bu nedenle prostat kanserinin belirtilerinden
birisi idrar yapmakta güçlüktür.

ŞEKİL
1: Prostat ve komşu olduğu organların yandan görünümü
Prostat
bezinin yanından penise giden ve peniste sertleşmeyi kontrol eden bir grup
sinir lifleri geçer. Ameliyat sırasında bu sinirler zedelenip sonuçta peniste
sertleşme güçlüğü (impotans) gelişebilir. Son yıllarda bu ameliyat sırasında
bu sinirleri koruyucu teknikler geliştirilmiştir. Ancak bu sinirleri koruyucu
yöntemlerin uygulanabilmesi tümörün boyutuna ve prostat içerisindeki yerleşimine
bağlıdır. Eğer radikal prostat ameliyatı size bir seçenek olarak sunulmuşsa
kararınızı verirken bu olasılığı akılda tutmanızda yarar vardır.
Ancak,
impotans gelişse bile günümüzde bunu değişik yöntemlerle tedavi etmek mümkündür.
Prostat
Kanseri Nedir?
Bütün
vücut dokularında hücreler kendilerini belirli bir kontrol mekanizması
içerisinde yenilerler. Böylece zedelenen doku tamir edilir, yenilenir.
Kontrol dışı çoğalan hücreler tümör adı verilen hücre topluluklarını oluşturur.
Bazı tümörler büyümelerine karşılık köken aldıkları dokuda sınırlı kalırlar
ve komşu organlara ilerlemezler. Bunlara benign (selim, iyi huylu) tümörler
denir. Diğer bir kısmı ise sadece büyümekle kalmayıp komşu organlara uzanma
ve onları da tahrip etme potansiyeline sahiptir. Bu tür tümörler kan ve
lenf dolaşımı ile köken aldıkları yerlerden uzaktaki organlara da sıçrayabilirler.
Bu tür tümörlere malign (habis, kötü huylu) tümör yada kanser denir. Kanser
hücreleri köken aldıkları malign tümörden ayrılabilir, vücutta dolaşarak
yeni yerleştikleri yerlerde de çoğalabilirler. Bu şekilde köken aldıkları
organ dışına sıçramış ve oralarda büyümekte olan tümörlere metastaz denir.
Prostat
Kanserinin Nedenleri Nelerdir?
Prostat
kanserinin nedenleri tam olarak bilinmemektedir. Bazı araştırıcılar aşırı
yağlı yiyecekler gibi çevresel faktörlerin etkisi olabileceğini düşünürken,
bir başka grup araştırıcı prostat kanserinin genetik (kalıtsal veya ailevi)
nedenlerle gelişebileceğini öne sürmektedir. Nedeni ne olursa olsun, prostat
kanserinde bugün için kabul edilen en önemli risk faktörü yaşlanmadır.
Prostat kanseri gelişme riski 50 yaşından sonra artmaya başlar.
Sizde
Prostat Kanseri Olabilir
Eğer
siz ya da ailenizden biri 50 yaş üzeri bir erkek ise kendiniz için yapabileceğiniz
ya da o aile üyesine önerebileceğiniz en önemli şeylerden birisi prostat
kanseri açısından incelenmektir. Prostat kanseri erkeklerde en sık saptanan
kanserdir ve kansere bağlı ölümlerin ikinci sık nedenidir.
Kim
Risk Altındadır?
Eğer
yeterince uzun yaşarsa hemen tüm erkeklerde prostat kanseri gelişir. Yaş
arttıkça prostat kanseri gelişme riski artar. Prostat kanserlerinin %85'i
65 yaşın üzerindeki erkeklerde saptanır. Ancak, bazı erkeklerde çok daha
erken yaşlarda prostat kanseri gelişebilir. Henüz bilemediğimiz nedenlerden
ötürü Afrika kökenlilerde prostat kanseri gelişme riski daha yüksektir.
Asya kökenliler bu açıdan daha düşük risk taşımaktadırlar.
LÜTFEN
MUAYENE OLUN: ERKEN TANI HAYATINIZI DEĞİŞTİRİR!
Prostat
kanseri genellikle çok yavaş büyür. Yıllarca hiç belirti vermeyebilir.
Bir çok erkek prostat kanseri olduğunu öğrenemeden başka hastalıklar sebebiyle
ölür. Diğer taraftan bir kısım hastada ise prostat kanseri erken, orta
ya da geç dönemde iken saptanır.
Prostat
kanseri erkeklerdeki en sık kanserdir ve çok sinsi seyreder. Maalesef bir
çok hastada hiç bir belirti vermeyebildiği gibi hiç bir yakınmaya da yol
açmayabilir. Bu nedenle sizin ya da 50 yaş üzeri aile üyesi diğer erkeklerin
bu hastalık için doktora başvurması ve izleyen yıllarda da düzenli kontrolden
geçmeleri çok önemlidir.
Prostat
kanserinde tedavinin amacı yaşamı uzatmak ve ailenin ve toplumun aktif
bir üyesi olarak yaşanmaya değer hale getirmektir. Ancak hastalık ilerledikçe
başarılı tedavi tanımı değişir. Erken evredeki prostat kanserinin başarılı
tedavisi genellikle bunun kesilip çıkartılması ve hastalığın tamamen ortadan
kaldırılması ile özdeştir. Buna karşın ilerlemiş prostat kanserinintedavisi
ise yakınmaların ortaya çıkışının geciktirilmesi ve ya engellenmesi (bazen
yıllarca) anlamına gelir. Bu nedenle prostat kanserinin tam olarak tedavisi
hastalığın erken dönemde yakalanması ve uygun biçimde tedavi edilmesi ile
mümkündür.
Bilinçli
ve bilgili olmak başarılı tedavinin birinci basamağını oluşturur. Bu kitapçık
prostat kanseri ve tedavi seçenekleri konusunda sizi bilinçlendirmeyi amaçlamaktadır.
Öncelikle bilmeniz gereken konu tüm erkeklerin risk altında olduğu; prostat
kanserinin başarı ile savaşıp yenebileceğiniz bir hastalık olduğu ve bu
hastalık için tedavi alırken bile aktif yaşantınızı sürdürebileceğinizdir.
Ayrıca tetkik edilmenin şart olduğu da kavramanız gerekir, çünkü tedavi
edilmeden önce sizde hastalık olup olmadığının bilinmesi gerekir.