

Koşmaya Hazırmısınız ?
Hazırlayan:
Yrd. Doç.Dr. Hakan Yaman
Süleyman Demirel
Üniversitesi, Tıp Fakültesi
Spor Hekimliği
AD, Isparta
Koşmaya niyetlenmek kolaydır, hatta
başlamak da; ancak sürdürmek sıklıkla zor gelmektedir insana. Uygun bir
hazırlık devresinden geçmeden yapılan koşular kendi içinde tehlikeler gizlemektedir.
Bu nedenle koşmaya başlamadan önce bir sağlık kontrolünden geçiniz.
Ortopedik, kalp sorunlarınızın olup olmadığından emin olunuz ya da standart
beden ağırlığınızı %20 geçip geçmediğinizi öğreniniz.
Uygun ayakkabı seçerseniz ayaklarınızda
su toplamasını, kaval kemiğinizde ağrı gelişmesini ev kas tutulmasının
gelişmesini engellemiş olursunuz. Uygun spor kıyafetinizi giyiniz ve en
yakın parka yol alınız. Koştuğunuz zemin asfalt ya da toprak, yani nispeten
yumuşak bir zemin olmalıdır. Asla beton zeminde koşmayınız. Koşu parkurunuzun
iyi aydınlatılmış ve emniyetli olmasına dikkat ediniz.
Ayakta dik durun, koşarken sıçramayınız
ve ayak bilekleri düzeyinden hafif öne doğru eğilin (kalça düzeyinden değil).
Omuzlarınızı gevşek ve aşağıda tutunuz. Koşarken topuğunuz yere önce bassın,
sonra ayak tabanınız yerin üzerinde yuvarlansın ve en son ayağınız ayak
parmak uçlarıyla yeri terk etsin.
Koşunun sıklığını, yeğinliğini (şiddetini)
ve süresini ayarlamak, etkin bir koşu programı için elzemdir. Bir koşu
programını baltalayacak en büyük sorun kısa zamanda çok fazla yüklenmektir.
Amerikan Spor Hekimliği Koleji haftada 3 kez (gün aşırı), en az 20-30 dakika
süreli ve doruk (maksimum) kalp atım sayısının %50-85 arasında olan (bunu
koşu sırasında nabzınıza bakarak belirleyebilirsiniz) yüklenmeler önermektedir.
-
Koşulardan önce ısınma, koşulardan sonra
soğuma gereklidir.
-
Asla koşu mesafesini haftada %10 dan
fazla artırmayınız!
-
Ağrılarınız başlarsa, koşuya ara veriniz
ve geçmesini bekleyiniz.
-
Ara günlerde ise (koşmadığınız günlerde)=
kuvvet çalışmalarına yer veriniz.
Koşuya yeni başlayacak olan bir kişiye
bir alıştırma reçetesi verecek olursak aşağıdaki gibi olurdu:
| Hafta |
Süre |
Yeğinlik
(Şiddet) |
| 1. |
20 dk. |
Yürüyüş (Canlı) |
| 2. |
22 dk. |
Yürüyüş (Canlı) |
| 3. |
22 dk. |
30-60 sn jog, 5 dk. Yürüyüş
(dönüşümlü) |
| 4. |
24 dk. |
30-60 sn jog, 5 dk. Yürüyüş
(dönüşümlü) |
| 5. |
24 dk. |
30-60 sn. jog, 4 dk. Yürüyüş
(dönüşümlü) |
| 6. |
26 dk. |
30-60 sn. jog, 4 dk. Yürüyüş
(dönüşümlü) |
| 7. |
26 dk. |
30-60 sn. jog, 3 dk. Yürüyüş
(dönüşümlü) |
| 8. |
28 dk. |
30-60 sn. jog, 3 dk. Yürüyüş
(dönüşümlü) |
| 9. |
28 dk. |
30-60 sn. jog, 2 dk. Yürüyüş
(dönüşümlü) |
| 10. |
30 dk. |
30-60 sn. jog, 2 dk. Yürüyüş
(dönüşümlü) |
| 11. |
30 dk. |
2 dk jog, 1 dk. Yürüyüş (dönüşümlü) |
| 12. |
>30 dk. |
Yavaş yavaş ilerleyiniz |
Not: Jog
koşunun hafif biçimidir. Jog yaparken nabzınız yukarıdaki sınırlar içerisinde
olmasına özen gösteriniz.
Kaynak: Fit
Facts from The American Council on Exercise (www.acefitness.org).
|